نیکلاس کیج؛ بازیگری که برای فیلم های ترسناک ساخته شده - ایران کروز

اما کیج در سال های اخیر مسیر متفاوتی در پیش گرفته و به ژانری روی آورده است که پیش تر حضور چندان پررنگی در آن نداشت: سینمای وحشت. او با اشتیاق به سراغ جنبه تاریک شخصیت هایش رفته و دیگر نگران عجیب وغریب به نظر رسیدن روی پرده نیست. کیج در این فیلم ها خود را از قیدوبندهای معمول بازیگری رها نموده، از تمام ظرفیت های چهره و چشمان نافذش بهره می گیرد و هیچ ابایی از به نمایش گذاشتن جنون و رفتارهای نامتعارف شخصیت هایش ندارد.

بازیگری که به واکنش های شدید و نقش آفرینی های اغراق آمیز معروفیت دارد، خاتمه در ژانر وحشت فضایی مناسب برای بروز تمام استعدادهایش پیدا نموده است؛ ژانری که نه تنها به چنین ویژگی هایی مجال بروز می دهد، بلکه گاهی برای تاثیرگذاری بیشتر به آن ها احتیاج دارد. در اینجا، حرکات غیرعادی، واکنش های افراطی و بازی های پرشور کیج دیگر نقطه ضعف محسوب نمی شوند؛ بلکه به ابزارهایی برای خلق ترس و آشفتگی تبدیل شده اند.

خون آشام ها نیز جایگاه ویژه ای در کارنامه نیکلاس کیج دارند. او پیش تر تهیه کنندگی فیلم سایه خون آشام (Shadow of the Vampire) را بر عهده داشت؛ اثری که به روایت ماجرای پشت صحنه ساخت فیلم صامت نوسفراتو (Nosferatu) به کارگردانی فریدریش ویلهلم مورنائو می پردازد. اما یکی از نقش های اولیه کیج در این ژانر، یعنی بازی در فیلم بوسه خون آشام (Vampires Kiss)، بیش از هر چیز به خاطر صحنه های عجیب و بازی اغراق آمیز او در یادها مانده است؛ صحنه هایی که بعدها به سوژه محبوب میم های اینترنتی تبدیل شدند.

فیلم کمدی ترسناک بوسه خون آشام (Vampires Kiss) یکی از نخستین فرصت هایی بود که تمام ظرفیت های بازیگری کیج را به نمایش گذاشت. او در نقش مردی ظاهر می گردد که به تدریج باور می نماید به خون آشام تبدیل شده است. کیج در این نقش، ظرف چند ثانیه از نظر حرکات بدن، لحن صدا و حالات چهره دگرگون می گردد؛ گویی نیرویی ناشناخته تسخیرش نموده است. گاهی با صدایی شبیه فریادهای اپرایی حرف می زند، گاهی دیالوگ ها را با سرعتی جنون آمیز و شبیه کمدی های اسکروبال ادا می نماید و گاهی روی میز می پرد، سوسک زنده می خورد و چهره اش را به شکلی تهدیدآمیز درهم می کشد.

این همان سبک بازی بی پروا و مهارنشدنی ای بود که بعدها در نقش شخصیت شرور و جنون زده اش در تغییر چهره نیز به چشم آمد. با این حال، بوسه خون آشام هنگام اکران در گیشه بازنده شد و تنها سال ها بعد بود که نقش آفرینی متفاوت و افسارگسیخته کیج در آن بیشتر مورد توجه نهاده شد. خود او نیز برای مدتی از فیلم های ترسناک فاصله گرفت.

کیج در سال های ابتدایی دهه 2000 همچنان بازیگری پرکار بود، اما در سال 2006 با بازسازی فیلم مرد حصیری (The Wicker Man) بار دیگر به دنیای تاریک وحشت بازگشت. در این نسخه، داستان از انگلستان به جزیره ای در نزدیکی منطقه پاجت ساوند در شمال غربی آمریکا منتقل شده است. کیج نقش پلیسی جدی را بازی می نماید که برای یافتن فرزند گمشده نامزد سابقش راهی این جزیره می گردد.

این نقش، برخلاف شخصیت کیج در بوسه خون آشام، از اغراق و رفتارهای نامتعارف چندانی برخوردار نیست و بیشتر به نقش های جدی تری شباهت دارد که او در آن دوره بازی می کرد؛ از جمله گوست رایدر (Ghost Rider) که پیش از شروع موج بزرگ فیلم های مارول در اواخر دهه 2000 ساخته شد. کیج در مرد حصیری بازی کاملا جدی ای ارائه می دهد. شخصیت او همچنان از فقدانی رنج می برد که نتوانسته مانع وقوعش گردد و این اندوه در تمام طول داستان همراهش است. او حتی در مواجهه با موقعیت های عجیب وغریبی که فیلم پیش رویش قرار می دهد، همچنان به نقش خود وفادار می ماند. یکی از مشهورترین نمونه ها، صحنه زنبورهاست؛ سکانسی عجیب که شاید بیش از هر بخش دیگری از فیلم در فکر تماشاگران به جای مانده باشد. با این حال، مرد حصیری نیز مانند بوسه خون آشام در گیشه بازنده شد.

پس از چند شکست تجاری پیاپی، کیج به سمت فیلم های مستقل رفت و در کنار آثاری مانند غارنشینان (The Croods)، ریسک های بیشتری در انتخاب نقش هایش پذیرفت. یکی از نتایج این رویکرد، بازگشت او به کمدی ترسناک با فیلم مامان و بابا (Mom and Dad) در سال 2017 بود. کیج در این فیلم بار دیگر به سراغ همان سبک بازی اغراق آمیز و مهارنشدنی خود می رود. او نقش پدری را بازی می نماید که ناگهان، مانند بسیاری از والدین دیگر در شهر، میل شدیدی به حمله به فرزندانش پیدا می نماید. کیج این موقعیت هولناک را با چهره ای درنده خو، نگاهی تهدیدآمیز و رفتاری کاملا غیرقابل پیش بینی به تصویر می کشد.

یک سال بعد، فیلم مندی (Mandy) در جشنواره فیلم ساندنس به نمایش عایدی و بار دیگر بازی افسارگسیخته کیج را در مرکز توجه قرار داد. این فیلم، روایتی کابوس وار از مردی است که پس از قتل رسیدن معشوقه اش، در پی انتقام برمی آید. مندی نقطه عطف دیگری در کارنامه کیج بود؛ اثری که به او فرصت داد سبک بازیگری خاص خود را با تمام شدت و حدت در خدمت ژانر وحشت قرار دهد. نگاه وحشی و چشمان از حدقه بیرون زده او، در حالی که صورتش با خون مصنوعی پوشیده شده، به یکی از تصاویر ماندگار فیلم تبدیل شد؛ تصویری که بارها در فضای مجازی دست به دست شد و تنها گوشه ای از لحظات عجیب وغریبی بود که در سال های بعد از این بازیگر دیدیم.

پس از آنکه مندی جایگاه کیج را به عنوان یکی از چهره های شاخص سینمای وحشت تثبیت کرد، او در فیلم رنگ خارج از فضا (Color Out of Space)، اقتباسی با حال وهوای آثار اچ. پی. لاوکرفت، ظاهر شد. کیج در این فیلم نقش پدری را بازی می نماید که با ورود نیرویی ناشناخته به زندگی خانواده اش، به تدریج کنترل خود را از دست می دهد؛ نیرویی که اعضای خانواده را به موجوداتی هیولاوار تبدیل می نماید. بار دیگر، کیج فرصتی پیدا می نماید تا فریاد بزند، فرزندانش را از خطری مرگبار نجات دهد و در حالی که نیرویی اهریمنی لحظه به لحظه به او نزدیک تر می گردد، برای نجات جان خود نیز بجنگد.

بازگشت کیج به دنیای خون آشام ها در کمدی ترسناک رنفیلد (Renfield) چندان با استقبال روبه رو نشد، اما با اکران لنگ دراز (Longlegs) در سال 2024، بار دیگر توجه ها به بازیگری او جلب شد. کیج در این فیلم کمتر از یک چهارم زمان آن روی پرده ظاهر می گردد، اما یکی از تاثیرگذارترین و تکان دهنده ترین شخصیت های فیلم است. او در نقش یک قاتل زنجیره ای، با صورتی پوشیده از لایه های ضخیم گریم و موهایی سفید و آشفته، ظاهری به شدت وهم آلود پیدا می نماید؛ تصویری که به سختی از فکر تماشاگر پاک می گردد.

تا آن موقع، بیشتر تجربه های کیج در سینمای وحشت از نظر فروش گیشه چندان پیروز نبودند، اما لنگ دراز مسیر متفاوتی را پیمود. بازی او در این فیلم، که شاید یکی از عجیب ترین و ترسناک ترین نقش آفرینی هایش تا امروز باشد، به پیروز ترین حضورش در یک فیلم ترسناک تبدیل شد. لنگ دراز بیش از 120 میلیون دلار در گیشه فروش داشت و نشان داد بازیگری که سال ها به واکنش های افراطی، چهره های عجیب و رفتارهای غیرقابل پیش بینی معروفیت داشت، خاتمه توانسته است از همین ویژگی ها برای خلق وحشتی واقعی و ماندگار بهره بگیرد.

حالا که کیج، استاد واکنش های اغراق آمیز و چهره های بهت زده، جایگاه خود را در ژانر وحشت پیدا نموده است، قرار است بار دیگر در دنباله لنگ دراز ظاهر گردد. البته این به معنای فاصله گرفتن او از دیگر ژانرها نیست؛ کیج همچنان برنامه کاری شلوغی در سینمای اکشن و درام دارد و پروژه هایی مانند پریش (Parish) و مدن (Madden) نیز در کارنامه فعالیت های اخیر او قرار دارند.

کیج شاید راه را برای بازیگرانی هموار نموده باشد که می خواهند جنبه های عجیب، تاریک و مهارنشدنی وجود خود را به نمایش بگذارند. با این حال، رسیدن به نقطه ای که بتواند با شدت و اغراق بازیگری اش مخاطب را واقعا بترساند، نه اینکه ناخواسته او را به خنده بیندازد، زمان برد. او خاتمه در سینمای وحشت فضایی پیدا نموده است که ویژگی های همیشگی اش، از نگاه های دیوانه وار گرفته تا واکنش های افراطی و بازی های نامتعارف، نه تنها پذیرفتنی اند، بلکه به بخشی جدایی ناپذیر از جذابیت نقش آفرینی هایش تبدیل شده اند. کیج در این ژانر دیگر صرفا بازیگری نیست که با اغراق هایش توجه تماشاگر را جلب می نماید؛ او هنرمندی است که توانسته همین اغراق را به ابزاری برای ترساندن مخاطب تبدیل کند.

منبع: The A.V. Club